vrijdag 6 juni 2008

pintor del rey*

*hofschilder

Lang geleden kreeg Thor voor zijn verjaardag een dagje Paradisio aangeboden. Omdat hij klein was, trokken we in gezelschap naar Ath-Brugelette. Het kleine stukje paradijs verraste ons omdat het niet druk was, exotischer dan de meeste dieren- en plantentuinen en in quarantaine een nijlpaard zitten had. Doorheen een glazen loopplaat zagen we het in de hoek van zijn onderkomen liggen luieren. Waar dat nijlpaard sindsdien heen is, en wat het in een vogelparadijs deed, is een gekoesterd raadsel gebleven. In Geraardsbergen echter, hebben wij er minstens ook één.

Jaren al lopen we onder het plafond van de ondergrondse stationsgang omhoog te kijken naar de bibberende graffiti, die ons herinnert aan dat ene nijlpaard in afzondering. Hippopotami hangen echter niet in de lucht, ze schuilen gewoonlijk onder water. Naakt als hun zachte huid is, bonken ze over de bedding van het meer en de rivier, om af en toe naar lucht te komen happen. Ook tijdens hun slaap. Of ze duiken op in de film! ALONG CAME POLLY huisvest enkele nijlpaarden. De hippe visie van scuba-claude is niet teruggevonden, maar Philip Seymour Hoffman will do. Van hippopotamus naar hypothalamus is een kleine geheugensprong.

Geen onmiddellijke aanleiding, noch verbinding, om beide woorden aan te halen dan dat ze gelijkaardig klinken en zich in mijn hoofd opdringen, aanleiding gevend tot stotteren. Een quick search leert me dat het gevoelige hersengedeelte zich onder (hypo) de thalamus bevindt en indrukwekkend veel activiteit in ons lichaam regelt. Geslachtsgerelateerde verschillen in denken, seksuele geaardheid en agressie worden volgens sommige onderzoekers aan de ontwikkelfases van de hypothalamus toegeschreven. Krachtig staaltje meesterschap in onze kop, kwetsbaar als de hippo.

Slaagt het nijlpaard erin sterk contrast tussen een log lichaam en een kwetsbaar bestaan te beklemtonen, dan ben ik dankbaar dat google vandaag diego rodriguez de sylva y velázquez in de kijker zet. Voor het licht dat valt op een kruik, een doek of een karaf gevuld met water. Voor de blik in de ogen van de mensen die velázquez portretteert; voor de kleine trekjes om hun mond, de lijnen in hun gelaat. Clair obscur, I like it.

1 opmerking:

didiermaurice zei

curieus... Weet je dat 'Las meninas' door de Franse filosoof Michel Foucault op werkelijk geniale wijze is besproken in zijn 'Les mots et les choses'? Niet zozeer het licht in dat schilderij wordt daar in besproken, wèl de filosofische kracht van dat schilderij. Deze geschilderde queeste naar de oorsprong van ons 'kijken', de problematisering van onze blik en de kritische omgang met onze blik. Je kunt niets interessanters lezen en ik klop daarbij nederig met het plat van de hand op het voorhoofd, want het is toegegeven een aartsmoeilijke tekst die zich maar mondjesmaat laat begrijpen. Plets op de hypothalamus!
The painting evokes the reciprocity of looking: we can look at the painting, and it in effect looks back at us. However, is it looking at us, or are we standing in the place of the King and Queen who are reflected in the mirror on the opposite wall? The value of Vélasquez's painting for Foucault lies in the fact that it introduces uncertainties in visual representation at a time when the image and paintings in general were looked upon as "windows onto the world." Foucault finds that Las Meninas was a very early critique of the supposed power of representation to confirm an objective order visually. This close textual analysis is an excellent introduction to the following enveloping treatise on the "order of things." (Brent Whitmore)